Galeria Sztuki Współczesnej Plato w Ostrawie w Czechach powstała w wyniku wygranego konkursu na przebudowę starej XIX-wiecznej rzeźni.
Rzeźnia zlokalizowana jest na dziś częściowo zburzonym, niegdyś gęsto zaludnionym przemysłowy obszarze miasta.
Rzeźnia zlokalizowana jest w dziś częściowo zburzonym, niegdyś na gęsto zaludnionym przemysłowy obszarze miasta.
Mury budynku rzeźni były zniszczone i w wielu miejscach pokaleczone przypadkowymi olbrzymimi otworami. Prawie czarna od brudu i sadzy cegła świadczyła o przemysłowej historii miasta. Wytyczne konserwatora zakładały standardowe doprowadzenie budynku do stanu pierwotnego, czyli wyczyszczenie elewacji i wypełnienie tych otworów cegłą, tak jakby ich nigdy nie było.
My jednak potraktowaliśmy te mankamenty jako wartość, świadczącą o tożsamości tego miejsca, której nie należy ukrywać, ale którą warto wyeksponować, dopisując kolejną warstwę do historii budynku. Zachowaliśmy charakter przybrudzonej cegły i okien, a otwory wypełniliśmy współczesnym materiałem. Przyjęliśmy zasadę, że wszystkie odtwarzane elementy będą z betonu, przy jednoczesnym zachowaniu w nim dawnego ornamentu ceglanych ścian.
Chcieliśmy zachować także funkcjonalność otworów jako skrótów łączących budynek z miastem. Dzięki mechanizmom betonowe wypełnienia ścian mogą się obracać i otwierać sale wystawowe bezpośrednio na zewnątrz. Artyści zyskali zupełnie nowe możliwości wystawiennicze, a sztuka może dosłownie wychodzić w przestrzeń wokół budynku, która staje się również przestrzenią ekspozycyjną. Mobilność spowodowała, że szeroko rozumiana kultura i wiedza mają szansę stać się bardziej demokratyczne i dostępne dla nowych odbiorców.
Pierwotnie plac wokół budynku miał być betonowy. Kolejne raporty o zmianach klimatycznych i katastrofie ekologicznej sprawiły jednak, że postanowiliśmy zareagować i zmienić projekt. Zamiast betonu zastosowaliśmy naturalne wodoprzepuszczalne nawierzchnie, wprowadziliśmy sporo zieleni, łąki kwietne i naturalną retencję. Uważamy, że obecnie trzeba walczyć o każdy metr kwadratowy zieleni w mieście.
| nazwa: | plato galeria sztuki współczesnej |
| autorzy: | robert konieczny |
| michał lisiński | |
| dorota skóra | |
| współpraca autorska: | tadeáš goryczka |
| marek golab-sieling | |
| współpraca: | agnieszka wolny-grabowska |
| krzysztof kobiela | |
| adrianna wycisło | |
| mateusz białek | |
| jakub bilan | |
| wojciech fudala | |
| katarzyna kuzior |
| karol knap | |
| damian kuna
magdalena orzeł-rurańska elżbieta siwiec anna szewczyk jakub pielecha |
| kinga wojtanowska | |
| konstrukcja: | ms projekce |
| instalacje: | ms projekce |
| aranżacja wnętrz: | robert konieczny kwk promes |
| justyna kucharczyk – tukej | |
| agnieszka nawrocka – tukej | |
| yvette vašourková – ccea moba | |
| identyfikacja wizualna: | justyna kucharczyk – tukej |
| agnieszka nawrocka – tukej | |
| przestrzeń publiczna: | robert konieczny kwk promes |
| mappa ostrava |
| architekt krajobrazu: | denisa tomášková |
| inwestor: | miasto ostrava |
| powierzchnia terenu: | 11417,50 m2 |
| powierzchnia użytkowa: | 2841,24 m2 |
| kubatura: | 18700,20 m3 |
| projekt: | 2017 |
| realizacja: | 2020 – 2022 |
| zdjęcia: | juliusz sokołowski |
| jakub certowicz | |
| nagrody: | finalista eu mies awards 2024 |
| shortlista 40 projektów eu mies awards 2024 | |
| national prize bigmat international architecture award 2023 | |
| specjalne wyróżnienie bigmat international architecture award 2023 | |
| grand prix architektů w kategorii rekonstrukcje 2023 | |
| česká cena za architekturu w kategorii rekonstrukcje 2023 | |
| główna nagroda nadzwyczajna dyrektor generalnej narodowego instytutu ochrony zabytków (npú) 2023 | |
| patrimonium pro futuro wygrana w kategorii konwersja zabytku (npú) 2023 | |
| nominacja do eu mies awards 2024 | |
| publikacje: | a+tec 07 2025 |
| industria italiana del cemento 06 2025 | |
| av monographs 12 2024 | |
| azure magazine 08 2024 | |
| iw magazine 07 2024 | |
| bauwelt 07 2024 | |
| octogon 07 2024 | |
| diseño interior 04 2024 | |
| architectural digest polska 03/04 2024 | |
| arquitectura viva 03 2024 | |
| detail 10 2023 | |
| the plan 09 2023 | |
| arch 08 2023 | |
| amc 06 2023 | |
| domus 05 2023 | |
| a&b 03 2023 | |
| stavba 01 2023 | |
| wystawy: | 100 architects of the year 2025 selected by |
| the korean institute of architects | |
| and uia, seul 2025 | |
| from libeskind to konieczny, poznań 2025 |
| logic of space, poznań 2024 | |
| buildings + ideas, audi, gliwice 2024 | |
| eu mies awards exhibition 2024 | |
| biennale w wenecji 2023 – plato contemporary art gallery, palazzo bembo włochy, 05 – 11 2023 | |
| moving architecture, galerie d’architecture, | |
| paryż 2021 | |